Birkaç ay öncesine kadar isminden bihaberdim. Birçoğunuz da benim gibidir kesin. Deniz Akkaya’nın bir dönem dergiciliğe merak salıp Dishy dergisini yayın hayatına sokmasıyla ismini moda editörlüğü kategorisine yazdıran Z.Berhan Yılmaz halen Hülya dergisinin moda editörü ve konsept danışmanı.

Bana göre o Türkiye’nin en iyi moda editörü. Konsept danışmanı da olduğu için ne ünlü isimlerle sığ çekimler gerçekleştiriyor, ne de yabancı dergilerin moda çekimlerini birebir kopyalıyor. Farklı, ayrıksı ve dikkat çekici bir bakış açısı var moda dünyasına karşı. Sırf bu yüzden bile kendisini sizlere takdirle sunuşumdur:

 Moda dünyasında isminizi maalesef yeni yeni duymaya başladık. Çok fazla ön plana çıkmaya çalışan bir yapınız yok sanırım. Bize biraz kendinizden bahsederseniz, NYC2IST okuyucularını bir nebze olsun bilgilendirmiş oluruz.
8 Mart 1977 İstanbul doğumluyum. Hedefi “bir gün insanlar benim tasarımlarımı giymeli” diye düşünen biri olarak 15 yaşında iş hayatımdaki  okulum dediğim Vakkorama ile serüvenim başladı. Altmış yaşımda ki kendi tasarımım bir otel hayalimden dolayı 2000 yılında dünyanın ilk üniversitelerinden HARRAN ÜNİVERSİTESİ Turizm işletmeciliğinden mezun oldum. 2000’de Balçiçek Pamir ile tanışma ve moda editörü olarak  çalışma fırsatı yakaladım. 2000’den bu yana özetlemem gerekirse Hülya, Esquire, Swimsuit Calenders 2005 Girls of Europe Takvim kapağı,  Show TV “Türkiye’nin Yıldızları ’’ yarışması ve birçok reklam kampanyası , 2005 itibariyle tekrar Hülya dergisi, Dishy, Golden Shine gibi dergilerde Konsept ve Moda editörlüğü yapmaktayım. Bunların yanı sıra moda sektöründen olmayan firmalara da çeşitli konularda proje bazlı konsept tasarımcılığı yapıyorum.

Moda direktörlüğü ve konsept danışmanlığı yapıyorsunuz. Modanın hangi yönü sizi cezbetti de kendinizi bu alanda geliştirdiniz?
Moda beni çocuklukta ele geçirdi diyebiliriz. Resimle başlayan ama asıl sevdiğim şeylerin kıyafet ve aksesuarlardan geçtiğini keşfetmem doğru bir savaşın içine sürdü beni. Ailemin belki de moda kelimesiyle bir erkeği yan yana koyamayışı ve desteksizlik beni daha da hırslandırdı. Kendimi araştırarak, haftasonu terzilik kurslarına giderek, dergiler, yazılar, kitaplar ile besledim. Hala da besliyorum biraz aç gözlü ve öğrenme isteğiyle her uyandığım gün obez gibiyim. Bu gün yeni hangi bilgileri beyin kütüphaneme sokabilirim onu düşünüyorum. Şu an konsept ve moda editörü Z.Berhan Yılmaz’ım; ama bir kaç level daha çıkmam gerektiğinin zamanı geldiğini biliyorum. Yani ölene kadar kendimi geliştirerek modanın farklı noktalarında hayallerimi tek tek gerçekleştireceğim. Kader diyelim :)

Türkiye’de moda editörlüğü konusunda çok fazla değişiklik, ilgi çekici çalışmalar yapılmıyor. Gözlemlediğimiz şu ki; dergilerin yabancı edisyonlarından esinlenerek moda çekimleri gerçekleştiriliyor. Siz bu konuda oldukça titizsiniz. Yaptığınız çalışmalarda konsepti nasıl ve neye göre belirliyorsunuz?
Buna kısaca hayatın tüm noktaları ve hücrelerinden beslenen  bir öngörü diyebiliriz! En az 1 yıl önceden kafamda ki projeleri not defterlerinde tutuyorum ve imkanlar dahilinde ki bu genelde %0.005’i  hayat buluyor. Genelde projeleri hayata geçirmeden önce de araştırıp başka benzeri varsa ve bütçeler yetmiyorsa iptal ediyorum. Eğer ki o zaman  gündemde ki olaylar beni etkilemişse onları da moda diliyle senaryolaştırıp sunmayı seviyorum. Moda dışındaki konsept danışmanlığı yaptığım işlerde de orjinallikten ödün vermiyorum.

Şu ana kadar çalıştığınız manken/fotoğrafçı içerisinde favorileriniz kimler?
Konseptlere göre ve uygulayacağım trendler doğrultusunda manken seçtiğimden dolayı net  isimler  üzerine bir şey diyemem !  Bazen sokaktaki  normal insanlar da veya top bir  model de benim için o an favorim olabilir . Önemli olan konu ve kişi uyumu. Fotoğrafçılar içerisinde de kalben farklı duruşuyla tüm tarafsızlığımla diyebilirim ki arızalı yönümün favorisi Bennu Geredeeeeeee :), düşündüğüme artı katışıyla ve kusursuzluğun peşindeki yönüm için  yeni bir isim Mehmet Erzincan ve ustası Koray Erkaya.

Türkiye’de stil ikonluğuna örnek gösterilebilecek biri var mı sizce?
Türkiye’de stil ikonu  medyaya göre manavda meyve kadar çok ama kıstaslar doğrultusunda bu cümlenin tam hakkını veren yok. Ama stil sahibi bazı kadınlar var. Mesela Eda Taşpınar girdiği ortamlarda enerjisiyle ve stiliyle ben burdayım diyebiliyor, Ece Sükan giydiklerini kendine göre yorumlayıp büründüğü ruh halini iyi  yansıtıyor.

Şov dünyasından en çok kiminle çalışmayı isterdiniz peki?
Hermes’in ekolü “Birkin Bag”in kızı Charlotte Gainsbourg desem yanına da yeşil elmalı Martini gibi Roisin Murphy ! :)

Sosyal içerikli konulara yer yer çalışmalarınızda yer veriyorsunuz. Bennu Gerede ile “Dishy” için yaptığınız çalışmada kadına yönelik şiddeti ele almıştınız. Bu devam edecek mi?
Kadına yönelik şiddettin ardından, Türkiye’deki terör olayları ilk defa KANLI DAKİKALAR adlı moda çekimiyle kınandı. Cumhuriyet gazetesi ile başlayan ve Mavi Çarşı yangınına uzanan bir çekim oldu.Bora Aksu-Cumhuriyet, Hatice Gökçe-HSBC, Özlem Süer- İngiliz Konsolosluğu, Ümit Ünal-Neve Şalom, Bahar Korçan- Mavi Çarşı ve Türkiye’nin bölünmezliği ise Hüseyin Çağlayan tasarımı bir elbise ile toprağa dökülen kan ise kırmızı bir platform ile anlatıldı. Şu anda başka mesajlar içeren projelerin hazırlıkları devam ediyor ama bir dergide değil farklı bir boyutta insanlarla buluşacak.

 

Size göre moda ikonu nasıl olur? Siz kimin tarzını beğeniyorsunuz?
Trendsetter olabilme özelliği taşıyan , duruşuyla, giyimiyle, farklılığıyla, aurasıyla ve insanların takip konusunda ortak buluştuğu isimler moda ikonu olabilir. Catherine Deneuve, Roisin Murphy, Gwen Stefani, Carine Roitfeld  diyebiliriz.

Son yıllarda bir trend karmaşası yaşanıyor bu alemde. Trendler geliyor, geçiyor. Sizin kadınlara şıklıklarını korumaları konusunda önerileriniz neler olur?
Bu soruyu bir moda  tasarımcısı edasıyla cevaplayıp sakız gibi uzatmak isterdim lakin benim önerim basit cümlelerle özet niteliğinde olacak. Vücut hatlarınıza uygun seçimler yapın, klasik renkleri ve tasarımları gardrobunuzda joker olarak barındırıp bütün trendlere sahip olmak gibi bir hırstan ruhsal olarak arının :)

Moda dünyasında geçmişe öykünmeler çok fazla. Moda artık durağan bir döneme mi girdi? Giydiklerimizin çoğu annelerimizin, ananelerimizin gençliklerinde giydikleri şeyler çünkü.
Moda’nın durağan bir döneme girmesi gibi birşeyin sözkonusu olmadığına inanıyorum. Bu izlenimi 2000‘lere kadar ve 2000‘den sonrası olarak incelemek gerekiyor. 2000’lere kadar moda trendleri popüler kültür ile hep şekillendi. Eskiden yapılan tasarımlar farklı boyutlarda hep tekrar karşımıza çıkmasına rağmen biz şu anda o döneme damgasını vuran detayları görüyoruz. Yani bu dönüşümler hep vardı. 2000 yılında bana göre herşey sıfırlandı ve global olarak moda bir değişim sürecine girdi. Bu süreç artık kavramları oluştururken büyük finans devlerinin ticari olarak bu sektörden beklentileri üzerine kurulu olmasıydı. Eskiden X bir moda evine girseniz stili itibariyle o sezon yalnızca mini etek satıyordu; artık bu kural pek yok. Herşey moda olmalı ki büyük patronlar zarar getirmeyen bu moda evlerine ılımlı baksınlar ve yatırımlarına devam etsinler. Annelerimizin kıyafetleri 15 sene öncede vardı ama her yeni gelen nesile tekrar aynı stillerde farklı sunulan tasarımlar  ilk kez yaşanıyor veya dejavu gibi gelebilir. Birde bu benim bağtıl inancım olsa gerek modayı incelediğimizde insan hayatında ki gezegen etkilerini modada da görüyoruz. Gezegenlerin 7-8  yıllık dönüşümleri, hayatımızı ve moda trendlerini yanyana koyduğumda acayip bezeşmeler oluyor. Komik ve tesadüfi de olabilir :)

Moda dergilerinin geleceğini nasıl görüyorsunuz? İnternetle birlikte moda içerikli sitelerin ve blogların sayıları arttı. Bunun yazılı basına ne derece etkisi olur?
Moda dergileri hep olacak lakin unutmamız gerekiyor ki 15 sene önce pek de yaygın olmayan ama şu anda insanların vazgeçemediği internet , bloglar ve dijital yayıncılık günümüzde tavan yapmış durumda. Ben bile güne başlarken hemen takip ettiğim blog ve siteleri kontrol edip güne başlıyorum. Bu benim tercihim lakin benim gibi davranan bir sürü insan olduğunun da bilincindeyim. Dijital ortamın yazılı moda basınını  bazı yönlerden negatif etkilediğini de düşünüyorum. Örneğin eskiden moda prodüksiyonlarının ve görsellerin hırsızlık abidesi olup olmadığını pek konuşlamazken bloglar özgür yazılarında bunları ifşa edebiliyorlar. Taraflı değil daha özgürler ve bu benim çok hoşuma gidiyor. Sonra dijital dergi dönemi de internet kullanıcıları için daha cazip geliyor, benim içinde.

Türkiye’de moda ile alakalı bir sürü okul, kurs açılmaya başladı ve buralarda moda fotoğrafçılığı, pazarlamacılığı gibi dersler veriliyor. Sizce buralarda verilen eğitim moda editörü olmak için yeterli mi?
Bence yeterlidir diyerek politik bir cevap vermeyi çok isterdim; ama yetenek yoksa istediği yerde istediği eğitimi alsın boşa kürek çekmek gibidir diye düşünenlerdenim. Eğer göz yoksa, estetik yoksa ve kısacası beyni boşsa istediği eğitimi alabilir ama ondan hiç birşey olmaz. Önce yetenek sonra eğitim ve gelişim gerekli. Ama bizim ülke için benim başka teorim ise ; eğer işiniz yoksa, kopya iş yapabilecekseniz ve az paraya uydurma kombinlerle fotoğrafçı ile anlaşırım diyorsanız Türkiye’de moda editörü hemen olabilirsiniz... :)

Berhan Yılmaz’a bu içten ve dolu dolu söyleşi için çok teşekkürler...

Sevgilerle,

Simge Kurban
NYC2IST